Beleggingsavonturen in opkomende markten

Een reis door het beleggingslandschap van Tsjechië

Dit artikel is ook beschikbaar in: Engels, Frans, Duits, Italiaans, Spaans, Pools

Mijn team en ik zijn deze zomer door Centraal- en Oost-Europa gereisd, onder andere in Tsjechië. Dit land heeft een fascinerende geschiedenis, en vanuit ons perspectief biedt het ook diverse interessante potentiële beleggingskansen. Het krijgt toeristen uit de hele wereld over de vloer: ik hoorde Koreaans en Mandarijn spreken in de straten van het prachtige Praag, en in ons hotel logeerde een groep Japanse toeristen. Zij hadden een heel eind gereisd om hier te komen! Praag is een populaire reisbestemming, niet alleen vanwege zijn geschiedenis, maar om zijn prachtige gebouwen en boeiende architectuur, een belangrijke aantrekkingsfactor voor de reizigers. Je vindt er alle mogelijke architectonische stijlen: middeleeuws, art deco, Beaux Arts, barok, Victoriaans en zelfs extreem modern (zoals het Dancing House van Frank Gehry). De Moldau die door de stad stroomt, is een belangrijke ader, en de befaamde Karelsbrug met zijn barokke standbeelden van heiligen is een schitterende plek om het Hradčany-kasteel op de heuvel boven de stad te bewonderen.

Old Town Square, St. Nicholas Church
Oudestadsplein, Sint-Nicolaaskerk

Tsjechië (voorheen deel van Tsjecho-Slowakije) heeft talrijke periodes van scheiding en dan weer vereniging met zijn regionale buren doorgemaakt in de loop van zijn geschiedenis. De moderne geschiedenis van Tsjechië draait rond de vreedzame ‘Fluwelen Revolutie,’ die de Communistische Partij eind 1989 van de macht stootte en een nieuw tijdperk van democratie en marktgebaseerde economie inluidde. In 1993 splitste Tsjecho-Slowakije zich via een niet-gewelddadige ‘fluwelen scheiding’ tot de Tsjechische Republiek (Tsjechië) en de Slowaakse Republiek (Slowakije).

Vandaag telt Tsjechië net geen 11 miljoen inwoners, in Slowakije zijn er zo’n 5 miljoen.[1] Tsjechië kon profiteren van de integratie met de Europese Unie (EU) – het land trad toe in 2014 –, maar heeft de euro nog niet ingevoerd als zijn valuta. De Tsjechen hebben nauwe banden met hun westelijke buur Duitsland. Uit een recent onderzoek van de Tsjechisch-Duitse Kamer van Koophandel (ČNOPK) bleek dat Tsjechië voor Duitse investeerders het op een na aantrekkelijkste land (na Polen) is van 15 landen in Centraal- en Oost-Europa.[2] 88% van de Duitse investeerders zou zelfs opnieuw kiezen voor Tsjechië als bestemming voor zijn investering.[3] Het leek me zeker interessant om uit te zoeken waarom!

Langs de  Moldau (Vltava)
Langs de Moldau-rivier

Deze banden met Duitsland kunnen een tweesnijdend zwaard zijn, omdat een economische inzinking in Duitsland (zoals in 2009) een zware negatieve impact kan hebben op de gezondheid van de Tsjechische economie. De laatste tijd is de sterkte van Duitsland echter een positieve factor, en het Internationaal Monetair Fonds verwacht dat de Tsjechische economie 1,9% zal groeien in 2014 en 2,0% in 2015.[4]

Het beleggingslandschap
Ons bezoek aan Tsjechië was natuurlijk niet alleen bedoeld om te sightseeën – wij wilden vooral potentiële beleggingskansen onderzoeken. En in dat kader hebben mijn team en ik een van de grootste elektriciteitsbedrijven in Europa bezocht.

Tegenwoordig staat het bedrijf onder druk door de lage energieprijzen, die te wijten zijn aan het overaanbod in Duitsland en de dalende steenkoolprijzen. De elektriciteitsmarkt van Centraal-Europa is steeds sterker geïntegreerd, en de elektriciteit kan zonder problemen de grens over, wat een gemeenschappelijke stroommarkt creëert.

Wij hadden daarnaast een ontmoeting met directeurs van een regionaal bedrijf voor sportweddenschappen, dat ook actief is in Polen. Net zoals het elektriciteitsbedrijf hebben ook zij het moeilijk om voldoende winst te genereren met de huidige concurrentie. Ze vertelden dat zij en hun concurrenten de plaatselijke autoriteiten in Polen oproepen om de buitenlandse operators van online goksites aan te pakken, die geen licentie bezitten en dus ook geen plaatselijke belastingen betalen. In Polen bedraagt de belasting op gokken 12% van de inzet, een van de hoogste ter wereld. Dat vormt natuurlijk een zwaar concurrentienadeel voor bedrijven met een wettelijke licentie zoals zij. Volgens de ramingen is de omvang van de buitenlandse, niet-licentiehoudende activiteiten van de sportweddenschappen negen maal groter dan die van de licentiehoudende markt. De voordelen voor de Poolse schatkist van belastingen op die buitenlandse markt zijn dan ook duidelijk.

Ondanks deze problemen stelden onze gesprekspartners dat zij uitstekende zaken hadden gedaan tijdens de Olympische Winterspelen van 2014 in Rusland, door de hoge populariteit van ijshockey in Tsjechië. Zij dachten zelfs dat ijshockey dit jaar populairder zou worden dan voetbal, omdat de Tsjechen zich niet hadden geplaatst voor het Wereldkampioenschap in Brazilië.

Vervolgens bezochten wij een bedrijf dat niet-geweven polypropyleenvezel produceert voor de luiersector. Wij vroegen het bedrijfsmanagement hoe zij konden concurreren in wat in wezen een ‘grondstoffenactiviteit’ is. Zij stelden dat zij heel wat tijd en geld investeerden in innovatie, en dat zij samenwerken met hun belangrijkste klanten om nieuwe vezeltypes te ontwikkelen.

Al met al hebben wij genoten van ons bezoek aan Tsjechië, en wij zullen er blijven zoeken naar potentiële kansen.

De verklaringen, meningen en analyses van dr. Mobius zijn louter bedoeld ter informatie, zij mogen niet worden beschouwd als individueel beleggingsadvies of een aanbeveling om te beleggen in welke effecten dan ook of om welke beleggingsstrategie dan ook te gebruiken. Omdat markt- en economische omstandigheden snel kunnen veranderen, betreffen de opmerkingen, opinies en analyses de datum van dit document en kunnen zij zonder voorafgaand bericht veranderen. Dit document is niet bedoeld als een volledige analyse van alle wezenlijke feiten betreffende een land, regio, markt, sector, belegging of strategie.

Belangrijke wettelijke informatie
Alle beleggingen gaan met risico’s gepaard, waaronder een mogelijk verlies van het ingelegde kapitaal. Beleggingen in buitenlandse effecten houden speciale risico’s in, zoals wisselkoersschommelingen en economische en politieke onzekerheid. Beleggingen in landen met een opkomende markt, waar frontiermarkten een subset van vormen, gaan gepaard met grotere risico’s die verband houden met dezelfde factoren, boven op de risico’s die verbonden zijn aan hun relatief geringe omvang, de lagere liquiditeit en het gebrek aan een gevestigd wettelijk, politiek, zakelijk en sociaal kader om effectenmarkten te ondersteunen. Omdat deze kaders doorgaans nog minder ontwikkeld zijn op de frontiermarkten, en gelet op diverse factoren zoals het hogere risico van extreme koersvolatiliteit, illiquiditeit, handelsbarrières en deviezencontroles, gelden de risico’s van de opkomende markten nog sterker voor frontiermarkten. Wisselkoersen kunnen binnen een kort tijdsbestek aanzienlijk fluctueren, wat een impact kan hebben op het rendement.


[1] Bron: CIA World Factbook, juli 2014.

[2] Bron: Prague Post, 9 juli 2014.

[3] Ibid.

[4] IMF World Economic Outlook database, april 2014, © Internationaal Monetair Fonds.

Twitter

Leave a reply

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een* Verplichte velden zijn gemarkeerd met *